ΤΣΙΚΝΟΠΕΜΠΤΗ

 

Παραδοσιακά, οικογένειες και παρέες συγκεντρώνονται για να ψήσουν κρέας – χοιρινό, λουκάνικα, μπριζόλες σουβλάκια. 

Οι ψησταριές στήνονται σε αυλές, μπαλκόνια, πλατείες και δρόμους, γεμίζοντας την ατμόσφαιρα με την χαρακτηριστική «τσίκνα». 

Το φαγητό συνοδεύεται από κρασί, μουσική, χορό και αποκριάτικο κέφι.

Η Τσικνοπέμπτη γιορτάζεται κάθε χρόνο την Πέμπτη της δεύτερης εβδομάδας του Τριωδίου, 

δηλαδή έντεκα ημέρες πριν από την Καθαρά Δευτέρα. 

Ανήκει στη λεγόμενη «Κρεατινή» εβδομάδα, την τελευταία εβδομάδα κατά την οποία επιτρέπεται η κατανάλωση κρέατος πριν από τη νηστεία της Μεγάλης Σαρακοστής.

Η επιλογή της Πέμπτης δεν είναι τυχαία. 

Στην ορθόδοξη παράδοση, η Τετάρτη και η Παρασκευή είναι ημέρες νηστείας. 

Έτσι, η Πέμπτη θεωρήθηκε η πιο κατάλληλη ημέρα μέσα στην εβδομάδα για γλέντι και κατανάλωση κρέατος.

Η Τσικνοπέμπτη δεν είναι θρησκευτική γιορτή με την αυστηρή έννοια, αλλά λαϊκό έθιμο που συνδέεται με την Αποκριά. 

Γιορτάζουμε την χαρά, τη συντροφικότητα και την αφθονία πριν από την περίοδο 

της εγκράτειας και της νηστείας.

Σε πολλές περιοχές της Ελλάδας διοργανώνονται υπαίθρια γλέντια, καρναβαλικές εκδηλώσεις και παραδοσιακά δρώμενα, που ενισχύουν τον εορταστικό χαρακτήρα της ημέρας.

Πότε και πώς ξεκίνησε το λαϊκό έθιμο

Οι ρίζες της Τσικνοπέμπτης χάνονται στα βάθη του χρόνου. 

Πολλοί λαογράφοι συνδέουν το έθιμο με τις αρχαίες διονυσιακές γιορτές, κατά τις οποίες οι άνθρωποι γιόρταζαν την αναγέννηση της φύσης με φαγοπότι, μεταμφιέσεις και έντονη διασκέδαση. 

Το στοιχείο της υπερβολής, της κρεατοφαγίας και του γλεντιού πριν από μια περίοδο εγκράτειας θυμίζει αντίστοιχα έθιμα άλλων ευρωπαϊκών χωρών, όπως το καρναβάλι.

Με την επικράτηση του Χριστιανισμού, τα παλαιότερα αυτά έθιμα ενσωματώθηκαν στο εορτολόγιο της Εκκλησίας και προσαρμόστηκαν στο πλαίσιο της Αποκριάς και της προετοιμασίας για τη Σαρακοστή. 

Έτσι, η Τσικνοπέμπτη καθιερώθηκε ως η «τελευταία μεγάλη ευκαιρία» για κατανάλωση κρέατος πριν από τη νηστεία, 

σαν «νομιμοποιημένη αμαρτία».

Στη νεότερη Ελλάδα, το έθιμο διατηρήθηκε ζωντανό κυρίως μέσα από την τοπική παράδοση. 

Σε πόλεις όπως η Πάτρα, η Ξάνθη, το Ρέθυμνο και πολλές άλλες περιοχές με έντονο καρναβαλικό χαρακτήρα, η Τσικνοπέμπτη αποτελεί κορυφαία στιγμή των αποκριάτικων εκδηλώσεων.Στη σύγχρονη εποχή, η Τσικνοπέμπτη παραμένει ιδιαίτερα δημοφιλής. Σχολεία, σύλλογοι, επιχειρήσεις και δήμοι οργανώνουν γιορτές και ψησίματα, ενώ τα εστιατόρια και οι ταβέρνες έχουν μεγάλη κίνηση. Για πολλούς, αποτελεί μια ευκαιρία να ξεφύγουν από την καθημερινότητα, να βρεθούν με φίλους και να διασκεδάσουν.

Παρά τις αλλαγές στον τρόπο ζωής, το βασικό νόημα της ημέρας παραμένει ίδιο: 

Η χαρά της συνάντησης και του κοινού τραπεζιού. 

Η Τσικνοπέμπτη συμβολίζει τη μετάβαση από την περίοδο της ανεμελιάς της Αποκριάς στην πνευματική προετοιμασία της Σαρακοστής.

Είτε τη γιορτάζει κανείς παραδοσιακά γύρω από μια ψησταριά είτε απλώς με μια έξοδο για φαγητό, η Τσικνοπέμπτη παραμένει μια ζωντανή γιορτή που ενώνει ανθρώπους και κρατά ζωντανή την ελληνική παράδοση.

ΜΗΝ ΔΙΑΒΑΖΕΤΕ -ΑΚΟΥΤΕ ΚΑΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

 

Οι συνεχείς κακές ειδήσεις κρατουν τον εγκέφαλό σε κατάσταση άγχους:

Οι αρνητικοι τίτλοι ενεργοποιουν το σύστημα στρες του σώματός , απελευθερώνοντας κορτιζόλη και αδρεναλίνη.

Με την πάροδο του χρόνου αυτό κρατά

το νευρικό σύστημα σε υψηλή επιφυλακή, αυξάνει άγχος και ψυχολογική δυσφορία και οδηγει σε συμπτώματα παρόμοια με τις αντιδράσεις ...τραύματος που παρατηρούνται σε πραγματικά γεγονότα.

Έρευνα έχει διαπιστώσει ότι οι άνθρωποι που καταναλώνουν τραυματικές ειδήσεις, έδειξαν έντονα ψυχολογικά συμπτώματα από εκείνα που βρίσκονται απευθείας στον τόπο ενός περιστατικού, επειδή η επανειλημμένη έκθεση εμποδίζει τον εγκέφαλο να επιστρέψει σε ήρεμη κατάσταση.

Πηγή: άρθρο του National Geographic

ΤΟ ΠΙΟ ΙΣΧΥΡΟ ΦΑΓΗΤΟ...ΜΑΚΡΟΖΩΪΑΣ..ΦΑΣΟΛΙΑ

Είναι κάτι που θα μπορούσε να προσθέσει χρόνια στη ζωή σου.

Και, είναι κάτι που πιθανόν έχετε ήδη στην κουζίνα σας:

Φασόλια.

Τα φασόλια  είναι εξαιρετικά θρεπτικά όσπρια, πλούσια σε φυτικές ίνες, φυλλικό οξύ και πρωτεΐνες, που ενισχύουν την καρδιαγγειακή υγεία, βοηθούν στη ρύθμιση του σακχάρου και παρέχουν ενέργεια. Κατάγονται από τη Νότια Αμερική, καλλιεργούνται σε ζεστά εδάφη και περιλαμβάνουν πολλές ποικιλίες (θαμνώδη, αναρριχώμενα). Αποτελούν βασικό στοιχείο της μεσογειακής διατροφής, 

Ναι, τα φασόλια είναι το θεμέλιο κάθε δίαιτας της Γαλάζιας Ζώνης - περιοχές όπου οι άνθρωποι ζουν περισσότερο.

Και, το να τρως μόνον ένα φλιτζάνι φασόλια την ημέρα συνδέεται με τέσσερα επιπλέον χρόνια προσδόκιμου ζωής.

Ένας από τους λόγους γι αυτό είναι ότι είναι γεματα ίνες, και ανθεκτικο αμύλο, μια και οι περισσότεροι άνθρωποι δεν πλησιάζουν καθόλου φυτικες ίνες.

Το ανθεκτικό άμυλο που περιέχουν είναι στην πραγματικότητα καύσιμο για το μικροβίωμα του εντέρου το οποίο μετατρέπουν σε ενώσεις όπως το βουτυρικό που μειώνει τη φλεγμονή και προστατεύει τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό σας.

Παρέχουν αξιοπρεπή ποσότητα πρωτεΐνης, χωρίς τα θέματα που έρχονται με τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα.

Οπότε αν θέλετε μια απλή, αποδεδειγμένη συνήθεια μακροζωίας, δοκιμάστε φασόλια στα γεύματά σας.

Θυμηθειτε ειναι ιδανικα για την λειτουργια του εντερου, αριστο ηπακτικο, ιδιως στους της τριτης ηλικιας...

ΕΜΒΟΛΙΑ...ΚΑΙ ΝΑΙ ΚΑΙ ΟΧΙ

Η απορριψη των εμβολίων

αυξάνεται παγκοσμίως, καθιστωντάς την

ως μία από τις σοβαρότερες απειλές για τη δημόσια υγεία.

Βαθιά η ανησυχία για τον αυξανόμενο αριθμό ανθρώπων που απορρίπτουν τα εμβόλια, μολονοτι η με,ίωση των ποσοστών εμβολιασμού θα οδηγήσει στην επιστροφή ασθενειών που μπορούν να προληφθούν

Η απορριψη των εμβολίων επηρεάζει την προστασία από ιλαρά, πολιομυελίτιδα, γρίπη και άλλες σοβαρές λοιμώξεις.

Οι ειδικοί δημόσιας υγείας σημειώνουν ότι όταν λιγότεροι άνθρωποι εμβολιάζονται, η ανοσία της αγέλης εξασθενεί, τα κρούσματα γίνονται πιο συχνά και οι ευάλωτες ομάδες - βρέφη, ηλικιωμένοι και όσοι πάσχουν από χρόνιες ασθένειες, αντιμετωπίζουν υψηλότερους κινδύνους.

Αξιωματούχοι τονίζουν ότι τα εμβόλια υποβάλλονται σε εκτεταμένες δοκιμές, παρακολούθηση και παγκόσμιες αναθεωρήσεις ασφάλειας πριν από την έγκριση.

Η πρόκληση σήμερα δεν είναι μόνο ιατρική - είναι κοινωνική.

Η παραπληροφόρηση, η δυσπιστία και η πολιτική πόλωση τροφοδοτούν τον φόβο και τη σύγχυση, καθιστώντας δυσκολότερη την προστασία των κοινοτήτων.

Τι σημασία έχει αυτό;

Γιατί όταν πέφτει η πρόσληψη του εμβολίου, αυξάνονται οι ασθένειες που μπορούν να προληφθούν.

Η ασθένεια δεν περιμένει και τα κενά ανοσίας μπορούν να αντιστρέψουν δεκαετίες επιστημονικής προόδου.

Τι πιστεύετε ότι οδηγεί αυτήν την αυξανόμενη δυσπιστία και πώς μπορούν οι κοινότητες να ξαναχτίσουν την εμπιστοσύνη στην αποδεδειγμένη επιστήμη;

ΕΜΒΟΛΙΑ mRNA..ΚΑΙ ΑΝΟΣΟ

Ως φαινεται τα εμβόλια mRNA για τον COVID-19 μπορούν να προστατεύουν και από τη μόλυνση οπως επίσης και να ενισχύσουν την ικανότητα του οργανισμού

να καταπολεμά τον καρκίνο.

Επιστήμονες ειδαν ότι η ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού που πυροδοτείται από τα εμβόλια μπορεί να ενισχύσει τον τρόπο με τον οποίο ορισμένα ανοσολογικά κύτταρα αναγνωρίζουν και επιτίθενται σε μη φυσιολογικά ή προκαρκινικά κύτταρα

Ειδικότερα, τα εμβόλια mRNA

έχουν σχεδιαστεί για να εκπαιδεύσουν το ανοσοποιητικό σύστημα να ανταποκρίνεται γρήγορα και με ακριβεια.

Αυτή η αυξημένη ανοσολογική ετοιμότητα μπορεί να βελτιώσει την παρακολούθηση των καρκινικών κυττάρων, βοηθώντας τον οργανισμό να τα εντοπίσει νωρίτερα και να δράσει πιο επιθετικά.

Καρκινοπαθείς που έλαβαν ανοσοθεραπεία έδειξαν ακόμη ισχυρότερα αποτελέσματα μετά τον εμβολιασμό, υπονοώντας μια πιθανή συνέργεια μεταξύ των δύο θεραπειών.

Γιατί αυτό έχει σημασία για την ευεξία;

Γιατί η έγκαιρη ανίχνευση ανοσοποιητικού είναι ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία κατά της ασθένειας.

Ισχυρότερη ανοσοποιητική λειτουργία σημαίνει καλύτερη προστασία όχι μόνο από λοιμώξεις, αλλά και από τις σιωπηλές μεταλλάξεις που μπορούν να γίνουν όγκοι.

Ενώ ακόμα μελετούν ακριβώς πώς λειτουργεί, αυτή η ανακάλυψη θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τόσο την προληπτική ιατρική όσο και τις μελλοντικές στρατηγικές θεραπείας του καρκίνου.

Εάν ένα εμβόλιο μπορεί να ενισχύσει την ανοσία πέρα από τον αρχικό του σκοπό,

τι άλλο θα μπορούσε να ξεκλειδώσει η σύγχρονη επιστήμη στο άμεσο μέλλον;

ΑΝΘΕΚΤΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ

 

Ανθεκτική υπέρταση είναι η πίεση που παραμένει πάνω από 140/90 mmHg, 

παρά τη λήψη τριών ή περισσοτέρων αντιυπερτασικών φαρμάκων, 

εκ των οποίων το ένα πρέπει να είναι διουρητικό. 

Ορίζεται ως «ανθεκτική» όταν η πίεση δεν επιτυγχάνει τον θεραπευτικό στόχο παρά τη χορήγηση της κατάλληλης αγωγής, αφού έχει επιβεβαιωθεί η συμμόρφωση του ασθενούς και έχουν αποκλειστεί άλλες αιτίες.

Η διάγνωση γίνεται μόνον αφού έχει διαπιστωθεί ότι ο ασθενής ακολουθεί τη θεραπεία του και έχουν αποκλειστεί άλλες αιτίες υπέρτασης.

Πιθανές αιτίες

Μη συμμόρφωση: 

Ο ασθενής δεν λαμβάνει τις δόσεις όπως του έχουν συνταγογραφηθεί.

Ακατάλληλη αγωγή: 

Η θεραπεία που ακολουθεί δεν είναι επαρκής, ίσως λόγω ακατάλληλης δοσολογίας ή μη τακτικής επαναξιολόγησης.

Σύνδρομο της λευκής μπλούζας: 

Υψηλότερες τιμές πίεσης κατά τη μέτρηση στο ιατρείο λόγω άγχους.

Δευτερογενής υπέρταση:

 Άλλη πάθηση που προκαλεί την υπέταση  και η οποία μπορεί να θεραπευτεί αν αντιμετωπιστεί η κύρια αιτία.

Υπερδραστηριότητα του συμπαθητικού νευρικού συστήματος: 

Μπορεί να παίζει ρόλο στην ανάπτυξη της ανθεκτικής υπέρτασης.

Το τρέχον τοπίο θεραπείας της ανθεκτικής υπέρτασης

Πρώτον, οι γιατροί θα πρέπει να προσπαθήσουν να βελτιστοποιήσουν τον τρόπο ζωής του ασθενούς, ταυτόχρονα με τον αποκλεισμό άλλων αιτιών, όπως η μη συμμόρφωση με τη φαρμακευτική αγωγή, η δευτεροπαθής υπέρταση, η υπέρταση της λευκής μπλούζας και τα φάρμακα που επιδεινώνουν την κατάσταση.

Το πρώτο βήμα είναι πάντα οι αλλαγές στον τρόπο ζωής. Είναι δύσκολο να ξεκινήσουν. Θα είναι ακόμη πιο δύσκολο να διατηρηθούν. Αλλά δεν έχει σημασία. Πάντα ξεκινάμε με αυτά και συνεχίζουμε με αυτά.

Εάν η αρτηριακή πίεση δεν βελτιωθεί με τα δύο πρώτα βήματα, επόμενο βήμα είναι η βελτιστοποίηση ενός σχήματος τριών φαρμάκων: 

έναν αναστολέα ΜΕΑ ή έναν αποκλειστή υποδοχέα αγγειοτασίνης,

έναν ανταγωνιστή διαύλων ασβεστίου και ένα διουρητικό.

Θυμηθείτε, οι βήτα-αποκλειστές δεν θεωρούνται πλέον θεραπεία πρώτης γραμμής για την υπέρταση. 

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχουν σημαντικές χρήσεις. Αλλά συνήθως, όταν μιλάμε για ανθεκτική υπέρταση, μιλάμε για ένα σχήμα τριών φαρμάκων.

Εάν η αρτηριακή πίεση εξακολουθεί να μην βρίσκεται στο στόχο, θα μπορούσε να εξεταστεί ένα υποκατάστατο ενός θειαζιδικού διουρητικού όπως η χλωροθαλιδόνη ή η ινδαπαμίδη.

Εάν η πίεση παραμένει ανεξέλεγκτη παρά τη βέλτιστη τριπλή θεραπεία, μπορεί να εξεταστεί μια επιλογή τέταρτης γραμμής, 

οι ανταγωνιστές των υποδοχέων των μεταλλοκορτικοειδών, η σπιρονολακτόνη ή η επλερενόνη.

Οι νεότερες θεραπείες για την ανθεκτική υπέρταση

Έχουμε τώρα μια νέα κατηγορία φαρμάκων που αναστέλλουν τη σύνθεση της αλδοστερόνης. 

Αυτή ήταν μια πρόκληση για τους βιοχημικούς εδώ και μια δεκαετία, οι οποίοι αγωνίζονται να βρουν έναν επιλεγμένο αναστολέα συνθάσης αλδοστερόνης που θα μπλοκάρει τη σύνθεση της αλδοστερόνης χωρίς να μπλοκάρει επίσης τη συνθάση της κορτιζόλης.

Οι αναστολείς συνθάσης αλδοστερόνης σε ανάπτυξη όψιμης φάσης περιλαμβάνουν τη λορουνδροστάτη (Mineralys Therapeutics) και τη μπαξδροστάτη (AstraZeneca).

Τα αποτελέσματα της κεντρικής μελέτης φάσης 3 Launch-HTN, που δημοσιεύθηκαν στο JAMA, κατέδειξαν σημαντική μείωση της αρτηριακής πίεσης με τη λορουνδροστάτη έναντι του εικονικού φαρμάκου μεταξύ των συμμετεχόντων με αρρύθμιστη και ανθεκτική υπέρταση. Τα βασικά δεδομένα για τη λορουνδροστάτη έδειξαν επίσης σημαντική βελτίωση της αρτηριακής πίεσης σε ενήλικες με αρρύθμιστη υπέρταση και χρόνια νεφρική νόσο.

Σε παρόμοιο βαθμό, η προσθήκη μπαξδροστάτης επιπλέον της βασικής αντιυπερτασικής θεραπείας μείωσε σημαντικά την αρτηριακή πίεση μετά από 12 εβδομάδες σε ασθενείς με αρρύθμιστη ή ανθεκτική υπέρταση.

Μπορεί να έχουν καλύτερο προφίλ παρενεργειών από τους ανταγωνιστές των υποδοχέων των μεταλλοκορτικοειδών και μπορεί να καταλάβουν μεγάλη θέση στην αντιυπερτασική θεραπεία.

Δύο φορές ετησίως ενέσιμες θεραπείες μικρού παρεμβατικού RNA, όπως η ζιλεμπεσιράνη (Alnylam), που μειώνουν τη δραστικότητα της αλανινογλυκολικής αμινοτρανσφεράσης, έχουν επίσης κερδίσει το ενδιαφέρον. 

Η ζιλεμπεσιράνη είχε αξιολογηθεί προηγουμένως στη μελέτη φάσης 2 KARDIA-3 για ασθενείς με αρρύθμιστη υπέρταση και υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο. 

Η ζιλεμπεσιράν δεν μείωσε σημαντικά την αρτηριακή πίεση στο ιατρείο σε ασθενείς με αρρύθμιστη υπέρταση και υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο. 

Ωστόσο, σχεδιάζεται μια μελέτη φάσης 3.

Το ενδιαφέρον για τα ενέσιμα μπορεί να σχετίζεται με την άνοδό τους στη θεραπεία της οστεοπόρωσης, της απώλειας βάρους και του διαβήτη.

Νεφρική απονεύρωση

Το 2023, ο FDA ενέκρινε δύο συστήματα νεφρικής απονεύρωσης για τη θεραπεία της υπέρτασης: 

Ένα σύστημα νεφρικής απονεύρωσης με υπερήχους (Paradise, ReCor Medical) ακολουθούμενο από ένα σύστημα νεφρικής απονεύρωσης με ραδιοσυχνότητες (Symplicity, Medtronic).

Γνωρίζουμε ότι η νεφρική απονεύρωση έχει αποδειχθεί αποτελεσματική σε ένα ευρύ φάσμα βαρύτητας της υπέρτασης.  

Οι περισσότεροι ασθενείς λαμβάνουν τα αντιυπερτασικά τους φάρμακα το πρωί. Αλλά με τη νεφρική απονεύρωση, μπορεί να υπάρχει προστασία κατά τις ευάλωτες πρώτες πρωινές ώρες, όπου υπάρχει δυσανάλογος αριθμός καρδιαγγειακών παθήσεων, εγκεφαλικού επεισοδίου και καρδιαγγειακών επεισοδίων πριν ξυπνήσουν οι ασθενείς.

Με βάση όλα αυτά τα δεδομένα, ο FDA ενέκρινε αυτές τις δύο συσκευές. Η ένδειξη είναι αρκετά ευρεία. Η ένδειξη είναι η μείωση της αρτηριακής πίεσης ως συμπληρωματική θεραπεία. Αυτό είναι πραγματικά σημαντικό. Δεν είναι θεραπεία πρώτης γραμμής. Δεν προορίζεται για τη θεραπεία κάποιου που ρυθμίζεται αρκετά καλά με φάρμακα, αλλά για ασθενείς των οποίων η τροποποίηση του τρόπου ζωής και τα φάρμακα δεν ρυθμίζουν την αρτηριακή τους πίεση.

Επίλογος

Έχουμε δεκάδες φάρμακα. 

Γιατί λοιπόν δεν λειτουργούν; 

Η απάντηση είναι ότι λειτουργούν στα άτομα που τα λαμβάνουν. 

Πρέπει να αντιμετωπίσουμε την πραγματικότητα ότι πολλοί ασθενείς σταματούν να παίρνουν τα φάρμακά τους μέσα σε ένα χρόνο. 

Χρειαζόμαστε νέα εργαλεία για την αξιοποίηση της διαχείρισης. 

Χρειαζόμαστε ψηφιακή διαχείριση υγείας, ειδικά καθώς απομακρυνόμαστε από τα νοσοκομεία και τις κλινικές, περισσότερη φροντίδα για να ζούμε στο σπίτι. 

Πρέπει να χειριζόμαστε δεδομένα ακριβούς ιατρικής και τεχνολογίες θεραπείας. 

Πρέπει να εμπλέξουμε τους ασθενείς και πρέπει να εμπλέξουμε ο ένας τον άλλον στην εκπαίδευση.

Το άρθρο επιμελήθηκε ο Παθολόγος Ηρακλής Αβραμόπουλος
Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Υγεία

Βιβλιογραφία

Saxena M, Laffin L, Borghi C, et al. Lorundrostat in Participants With Uncontrolled Hypertension and Treatment-Resistant Hypertension: The Launch-HTN Randomized Clinical Trial. JAMA. 2025;334(5):409–418.

ΥΠΕΡΤΑΣΗ..ΛΟΡΟΥΝΔΡΟΣΤΑΤΗ

 

Η καρδιακή ανεπάρκεια με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης (HFpEF) έχει γίνει ο πιο συνηθισμένος τύπος καρδιακής ανεπάρκειας, εν μέρει λόγω της παγκόσμιας αύξησης της παχυσαρκίας και του διαβήτη . 

Μια έρευνα που μελετά τον ρόλο των αγωνιστών GLP-1 στη μείωση του κινδύνου της ασθένειας προσφέρει πλέον ελπίδα και ένα νέο κλινικό μονοπάτι.

 Στην ανάλυσή τους, που βασίστηκε σε αρκετές μελέτες κοόρτης με δεδομένα για 58.000 άτομα από συστήματα υγειονομικής περίθαλψης στις ΗΠΑ, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ασθενείς με HFpEF που σχετίζεται με την παχυσαρκία και με διαβήτη , οι οποίοι είχαν ξεκινήσει θεραπεία με τα 

GLP-1 σεμαγλουτίδη ή τιρζεπατίδη, παρουσίασαν πάνω από 40% χαμηλότερο κίνδυνο νοσηλείας λόγω καρδιακής ανεπάρκειας ή θνησιμότητας από οποιαδήποτε αιτία σε σύγκριση με όσους έλαβαν σιταγλιπτίνη, ένα φάρμακο που μειώνει τη γλυκόζη και χρησιμοποιήθηκε ως συγκριτικό εικονικό φάρμακο.

Ενα στα 300 βρέφη που γεννιούνται στις ΗΠΑ διαγιγνώσκεται με μια πάθηση υγείας που ανιχνεύεται με έναν τυπικό έλεγχο νεογνών. 

Η αλληλούχιση του γονιδιώματος μπορεί να εντοπίσει εκατοντάδες διαταραχές, ιδιαίτερα γενετικές παθήσεις που δεν διαθέτουν τους βιοδείκτες του αίματος για να εντοπιστούν σε τυπικές μεθόδους ελέγχου. 

Τα προκαταρκτικά αποτελέσματα μιας προοπτικής μελέτης καταδεικνύουν ότι μια στοχευμένη ανάλυση αλληλούχισης γονιδιώματος που αναζητά παραλλαγές σε ένα προκαθορισμένο σύνολο γονιδίων, είναι όχι μόνο εφικτή, αλλά μπορεί να βελτιώσει τα αποτελέσματα για την υγεία, επιτρέποντας την έγκαιρη ανίχνευση ενός ευρύτερου φάσματος θεραπεύσιμων παθήσεων και διαταραχών σε σχέση με τους τυπικούς ελέγχους. 

Πρόκειται για τη μελέτη GUARDIAN, μια από τις πρώτες μεγάλης κλίμακας έρευνες παρατήρησης που χρησιμοποίησαν την ανάλυση DNA ως μέθοδο. 

Τα ενδιάμεσα αποτελέσματα από τους πρώτους 4.000 ασθενείς έδειξαν ότι μπορεί να εντοπίσει παθήσεις σε νεογνά που διαφορετικά θα μπορούσαν να μην ανιχνευθούν κλινικά μέχρι την εμφάνιση των συμπτωμάτων. Η έρευνα στοχεύει στη μελέτη 100.000 βρεφών τα επόμενα χρόνια.

Στη μάχη κατά της άνοιας

Ένα επιπλέον όφελος του εμβολίου για τον έρπητα ζωστήρα, η μείωση του κινδύνου άνοιας, αναδείχθηκε από μελέτη που αφορούσε περισσότερα από 100.000 άτομα στην Αυστραλία. 

Εντοπίστηκε ότι στα περίπου επτά χρόνια μετά την κυκλοφορία του εμβολίου για έρπητα ζωστήρα, η πιθανότητα νέας διάγνωσης άνοιας σε άτομα που ήταν επιλέξιμα για το εμβόλιο αυτό ήταν σχεδόν δύο ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερη από ό,τι στα άτομα που δεν ήταν επιλέξιμα.

Τα οφέλη των παρεμβάσεων στον τρόπο ζωής των ηλικιωμένων, όπως η άσκηση και οι κοινωνικές επαφές, για τη μείωση του κινδύνου άνοιας έχουν τεθεί στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος δύο κλινικών δοκιμών, της FINGER στη Φινλανδία και της POINTER στις ΗΠΑ. 

Η πιο πρόσφατη δοκιμή POINTER που είχε περίπου 2.100 συμμετέχοντες αφορούσε στην αύξηση της σωματικής και γνωστικής δραστηριότητας, της κοινωνικής εμπλοκής και της παρακολούθησης της καρδιαγγειακής τους υγείας και της υιοθέτησης μιας πιο υγιεινής διατροφής διαπιστώνοντας επιπλέον ότι το όφελος ήταν μεγαλύτερο μέσα από τη δομημένη παρέμβαση.

Ένα καλύτερο εμβόλιο για τον ιό της Ηπατίτιδας Β για άτομα με HIV που ενδέχεται να μην εμφανίσουν επαρκή ανοσολογική απόκριση στο συμβατικό εμβόλιο προέκυψε από τη δοκιμή Bee-HIVe, η οποία περιλάμβανε σχεδόν 600 ενήλικες με HIV σε 41 τοποθεσίες σε δέκα χώρες, που δεν ανταποκρίθηκαν σε προηγούμενο εμβολιασμό για την ηπατίτιδα Β και λάμβαναν αντιρετροϊκή θεραπεία.

Η επόμενη έρευνα που επέλεξε το περιοδικό JAMA δεν είναι μια ιστορία επιτυχίας. 

Μια ομάδα ερευνητών έθεσε στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός της τις μελέτες που αξιολογούν την απόδοση των εφαρμογών μεγάλων γλωσσικών μοντέλων (LLM) σε κλινικά περιβάλλοντα υγειονομικής περίθαλψης. 

Εξέτασε περισσότερες από 500 μελέτες που δημοσιεύθηκαν μεταξύ του 2022 και των αρχών του 2024 και διαπίστωσε ότι ενώ τέτοιου είδους μελέτες για την αξιολόγηση των εφαρμογών LLM έχουν εκτοξευθεί, ωστόσο είναι «κατακερματισμένες και ανεπαρκείς» με μόνο το 5% να χρησιμοποιεί πραγματικά δεδομένα ασθενών για την αξιολόγηση των εφαρμογών. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι μελέτες αξιολόγησης των μοντέλων ενδέχεται να μην εστιάζουν στις πιο χρήσιμες εφαρμογές υγειονομικής περίθαλψης. 

Για παράδειγμα, υπάρχει μικρότερη εστίαση στη δοκιμή της απόδοσης των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης σε διοικητικές εργασίες, όπως η συγγραφή συνταγών και παραπομπών και η λήψη κλινικών σημειώσεων, εργασίες που όμως συμβάλουν στην επαγγελματική εξουθένωση των γιατρών.

Καρκίνος, υπέρταση ,εγκεφαλική βλάβη

Οι ασθενείς με οξεία εγκεφαλική βλάβη συχνά έχουν αναιμία, η οποία σχετίζεται με αυξημένη νοσηρότητα και θνησιμότητα. 

Αν και οι μεταγγίσεις ερυθρών αιμοσφαιρίων μπορεί να μετριάσουν αυτό το πρόβλημα, έχουν επίσης συσχετιστεί με επιπλοκές, όπως δευτερογενή λοίμωξη και βλάβη στους πνεύμονες. Τα ευρήματα από την τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή TRAIN υποστηρίζουν ότι μια πιο φιλελεύθερη στρατηγική μετάγγισης αίματος, όπου η μετάγγιση ξεκινά με επίπεδο αιμοσφαιρίνης 9 g/dL έναντι 7 g/dL, έχει καλύτερα νευρολογικά αποτελέσματα σε ασθενείς με οξεία εγκεφαλική βλάβη.

Το πορογενές καρκίνωμα in situ είναι μια μορφή καρκίνου του μαστού που δεν είναι απαραίτητο να εξελιχθεί σε διηθητικό καρκίνο. Ωστόσο, η θεραπεία συνήθως περιλαμβάνει χειρουργική επέμβαση που μπορεί να συνδυαστεί με ακτινοβολία ή ενδοκρινική θεραπεία. 

Η δοκιμή COMET περιλάμβανε σχεδόν 1.000 γυναίκες ηλικίας 40 ετών και άνω με νεοδιαγνωσμένο πορογενές καρκίνωμα in situ, θετικό σε ορμονικούς υποδοχείς και αρνητικό και υποδοχείς ERBB2. 

Τα αποτελέσματα της δοκιμής υποδηλώνουν ότι η ενεργή παρακολούθηση των ασθενών, με τακτικές κλινικές εξετάσεις και απεικόνιση και χειρουργική επέμβαση μόνο ανάλογα με τις ανάγκες, θα μπορούσε να είναι μια επιλογή για ορισμένες γυναίκες με αυτό τον τύπο καρκίνου, προκειμένου να αποφύγουν πιο εκτεταμένες χειρουργικές και ιατρικές θεραπείες.

Τέλος, για τα εκατομμύρια ανθρώπων σε όλο τον κόσμο των οποίων η αρτηριακή πίεση παραμένει επικίνδυνα υψηλή παρά τη χρήση πολλαπλών φαρμάκων, τα αποτελέσματα μιας τυχαιοποιημένης κλινικής δοκιμής φάσης 3 με τη συμμετοχή περισσότερων από 1.000 ενηλίκων με ανεξέλεγκτη υπέρταση, θα μπορούσαν να προσφέρουν μια νέα θεραπευτική επιλογή. 

Η λορουνδροστάτη (lorundrostat) είναι ένα καινοτόμο φάρμακο που αποδείχθηκε ότι μειώνει σημαντικά την αρτηριακή πίεση όταν προστίθεται σε υπάρχοντα φαρμακευτικά σχήματα.